دانلود مقاله فیزیولوژی غدد درون ریز

مقدمات اندوکرینولوژی

Hot points
1. تقسیم بندی انواع هورمونها بر اساس ساختار
2. انواع رسپووهای هورمونی
3. کنترل ترشح هورمون ها

فصل 1- مقدمات اندوکرینولوژی
سه دسته کلی هورمون ها وجود دارد:
1. هورمون های پروتئینی و پلی پپتیدی: شامل هورمون های ترشح شده توسط غده هیپوفیز قدامی – خلفی – پانکراس (انسولین – گلوکاگون) پاراتیروئید (هورمون پاراتورمون) ...
2. هورمون های استروئیدی: شامل هورمونهای قشر آدرنال (کورتیز ول و آلدوسترون)، تخمدان ها (استروژن و پروژسترون) بیضه ها (تستوسترون) و جفت (استروژن و پروژسترون)
3. مشتقات اسیدامینه تیروزین شامل هورمونهای (T4,T3) و هورمونهای مغز آدرنال (اپی نفرین و نوراپی نفرین)
ویژگی هورمون های پروتئینی
بخش عمده هورمونهای بدن را تشکیل می دهند. در رتیکوام سارکوپلاسمیک سلولهای غده درون ریز سنتز شده ابتدا به صورت پره پر و هورمون که پروتئین بزرگ و غیر فعال است و سپس پروهورمون ها را می سازد که جهت بسته بندی وارددستگاه گلری می شود در این روند آنزیم‌های موجود در وزیکول ها پروهورمون ها را می شکند تا هورمون های کوچک و فعال تشکیل شوند. این هورمون ها تا زمان نیاز دروزیکولهای ترشحی ذخیره می شوند.
از طریق اگزوسیتوز وزیکول ترشحی بداخل خون می روند.
ویژگی هورمون های استروئیدی
ساختار شیمیایی مشابه کلسترول است و پیش ساز آنها در اکثر موارد کلسترول است. محلول در چربی هستند. ذخایر هورمونی بسیار کمی از این دسته وجود دارد این هورمون ها از طریق انتشار وارد مایع میان بافتی و سپس خون می شوند.
ویژگی هورمون های آمینی
هورمون های تیروزینی در تیروئید ساخته شده و انبار می شوند بعد از ترشح به خون بخش عمده آن با گلوبولین گیرنده تیروکسین باند شده و به اهستگی هورمون را به بافت هدف آزاد می کند.
اپی نفرین و نوراپی نفرین هم در مغزفوق کلیه تشکیل شده و تا زمان ترشح انبار می شوند و مشابه هورمون های پروتئینی، اگزوسیتوز می‌شوند.
کنترل ترشح هورمون‌ها
به سه صورت انجام می شود: 1. کنترل فیدبکی منفی که از ترشح بیش از حد هورمون جلوگیری می کند. در این حالت درجه فعالیت ثابت هدف بعنوان یک متغیر کنترل شونده عمل می کند و اگر از یک حد مناسب بالاتر برود سیگنالهای فیدبکی قوی به غده درون ریز می‌رسد تا ترشح هورمون را کاهش بدهد.
2. کنترل فیدبکی مثبت که باعث افزایش ترشح هورمون می شود مثال بارز آن، افزایش ترشح LH ناشی از اثر تحریک استروژن بر سلولهای غده هیپوفیز است.
3. تغییرات دوره ای در ازاد شدن هورمون که تحت اثر تغییرات فصلی و مراحل مختلف تکامل دوره شبانه روزی یا خواب قرار دارد.
انتقال هورمون ها در خون
عمدتا هورمون های محلول در آب (پپتیدها – کاتکول آمین‌ها) در پلاسما حل شده و به بافت هدف منتقل می شوند.
هورمون های استروئیدی و تیروئیدی در خون عمدتا به پروتئین‌های و پلاسما باند شده تا به بافت هدف برسند.
مکانیسم عمل هورمون ها
اولین قدم در عمل هورمون چسبیدن به رسپتورهای اختصاصی در سلول هدف است. بر اساس انواع هورمون ها سه نوع رسپتور وجود دارد:
1. رسپتور‌های سطح غشایی : که بیشتر برای هورمون های پروتئینی – ببتدی – کاتکول وجود دارد
2.رسپتورهای سیتوپلاسمی: مخصوص هورمون های استروئیدی است
3. رسپتورهای موجود در هسته سلول: رسپتورهای هورمون های تیروئیدی از این نوع هستند.
نکته – هورمونها می توانند باعث تنظیم کاهش یا تنظیم افزایش تعداد رسپتورهای خود در سلول شوند.
انواع مکانیسم های سلولی وابسته به رسپتور
1. رسپتورهای متصل به کانال یونی: در این حالت مجموعه هورمون - رسپتورباعث باز یا بسته شدن کانال یونی مرتبط رسپتور می شوند.
2. رسپتورهای هورمونی متصل به پروتئین G: در این حالت اتصال هورمون به رسپتور فعال کردن انواع G-پروتئین ها سبب ایجاد پاسخ در سلول می شود.
3. رسپتورهای هورمونی متصل به آنزیم ها: بعضی رسپتورها در صورت فعال شدن بطور مستقیم به صورت آنزیم عمل می کنند یا در ارتباط نزدیک با آنزیمهایی هستند که فعال می شوند مثلا رسپتور هورمون لپتین که هورمونی است که توسط سلولهای چربی ترشح شده و در تنظیم اشتها و تعادل انرژی مهم است. این رسپتور عضو مهم خانواده رسپتورهای سایتوکاینی است که از طریق آنزیم تیروزین کیناز از مسیر STAT-JAK فعالیت می کند.
4. رسپتورهای داخل سلولی هورمون ها: هورمون های استروئیدی آدرنالی و گنادی – هورمون‌های تیروئیدی – رتینوئید و ویتامین D به رسپتورهای داخل سلول متصل می‌شوند. در این موارد مجموعه هورمون – رسپتور فعال شده به یک توالی پیش برنده از DNA متصل شده و در نهایت نسخه‌برداری از ژن های ویژه ای را فعال یا تضعیف می کند.
نکته مهم
1. ACTH – کلسی تونین – کاتکول امین ها (رسپتوربتا) ، CRH، FSH، گلوکاگون – hCG – PTH- LH TSH –، سکرتین و ADH (رسپتور V2) از cAMP بعنوان پیامبر ثانوی استفاده می کنند.
2. کاتکول امین ها (رسپتور آلفا) – GHRH – GnRH – اکسی توسین – ADH , (رسپتور V1) TRH از DAG , IP3 بعنوان پیامبر ثانوی استفاده می کنند.
خلاصه
1- هورمون ها به سه صورت پروتئینی – استروئیدی – مشتقات تیروزینی هستند
2- عموما هورمون های محلول در آب در پلاسما حل شده و هورمون های استروئیدی و تیروئیدی به پروئین های پلاسمایی باند هستند.
3- سه نوع رسپتورد برای هورمون ها وجود دارد: رسپتورهای غشایی سیتوپلاسمی و هسته ای.